Bộ tài liệu được biên soạn cho nhiều bên liên quan, đặc biệt tập trung vào các nhà vận hành cơ sở sản xuất hàng hóa thuộc diện CBAM ngoài Liên minh châu Âu (EU), các đơn vị khai báo CBAM được ủy quyền và các tổ chức thẩm định tham gia vào quy trình thực hiện.
Ủy ban Châu Âu ban hành hướng dẫn triển khai
cơ chế CBAM trong tháng 8/2026. Ảnh: epha.org
Hệ thống tài liệu bao gồm 4 văn bản hướng dẫn chung và 6 văn bản chuyên ngành kèm ví dụ thực hành cụ thể. Bốn tài liệu chung gồm: Giới thiệu các khái niệm CBAM; Hướng dẫn dành cho các hoạt động ngoài EU; Hướng dẫn tính toán lượng phát thải tích hợp; Hướng dẫn tính toán điều chỉnh phân bổ miễn phí. Các tài liệu chuyên ngành cung cấp hướng dẫn đặc thù cho các lĩnh vực: xi măng, hydro, phân bón, sắt thép, nhôm và điện. Đây là 5 lĩnh vực có hàng hóa sử dụng nhiều năng lượng trong quá trình sản xuất và nguy cơ rò rỉ các-bon cao.
Kể từ ngày 01/01/2026, CBAM bước vào giai đoạn thực hiện chính thức và EU bắt đầu thu phí phát thải. Ngay từ quý I năm 2026, cơ chế vận hành với mức giá 75,36 Euro/tấn CO2 tương đương. Các nhà nhập khẩu có nghĩa vụ khai báo số lượng hàng hóa đưa vào EU của năm liền trước cùng lượng phát thải tương ứng trong quy trình sản xuất. Thời hạn nộp báo cáo là trước ngày 31/5 hàng năm để làm căn cứ tính số chứng chỉ CBAM cần nộp. Trong đó, dữ liệu phát thải khí nhà kính phải được cung cấp đầy đủ cho các nhà nhập khẩu đã đăng ký tại EU.
Việc tính toán phát thải của sản phẩm không chỉ bao gồm phát thải trực tiếp mà còn tính cả phát thải gián tiếp từ lượng điện tiêu thụ trong quá trình sản xuất. Dự kiến đến năm 2030, phạm vi của CBAM sẽ mở rộng ra toàn bộ các lĩnh vực thuộc Hệ thống mua bán khí thải của EU (EU ETS). Năm 2034, CBAM sẽ vận hành đầy đủ, hạn ngạch phát thải miễn phí bị loại bỏ dần và các doanh nghiệp buộc phải mua toàn bộ chứng chỉ CBAM cho lượng phát thải vượt mức.
Khánh Ly, nguồn: https://nongnghiepmoitruong.vn/uy-ban-chau-au-ban-hanh-huong-dan-trien-khai-co-che-cbam-d828356.html, ngày 27/8/2026 (TN trích dẫn)