Thông tin hội viên

Viện Nghiên cứu Cao su: Đổi mới để ngành cao su thích ứng biến đổi khí hậu

27/07/2026

Ngành cao su cần đổi mới giống, canh tác và quản trị, ứng dụng công nghệ, giảm phát thải, bảo tồn tài nguyên và tăng khả năng chống chịu để thích ứng biến đổi khí hậu, phát triển bền vững
 


Dự án FORSEA và những thách thức của ngành cao su Việt Nam
Dự án “Forecasting impacts of climate change and workforce availability on natural rubber commodity chain in South-East Asia” (viết tắt là FORSEA) – Dự báo tác động của biến đổi khí hậu và khả năng sẵn có của lực lượng lao động đối với chuỗi ngành hàng cao su thiên nhiên tại Đông Nam Á. Dự án được triển khai tại Campuchia, Thái Lan và Việt Nam, nhằm hỗ trợ ngành cao su dự báo các tác động trong tương lai và xác định những phương án thích ứng phù hợp. Trong khuôn khổ Dự án FORSEA, từ ngày 17-20/7/2026, Viện Nghiên cứu Cao su Việt Nam phối hợp với Trung tâm Nghiên cứu Nông nghiệp Phát triển Quốc tế Pháp (CIRAD) tổ chức Hội thảo “Đổi mới để tăng cường khả năng thích ứng và chống chịu – Đánh giá các giải pháp trong sản xuất cao su trước những thay đổi về khí hậu và nguồn lao động tại Việt Nam”.
Các nhóm xây dựng “Bánh xe tương lai”, phân tích tác động
trực tiếp, tác động thứ cấp và hệ quả dài hạn của các
giải pháp đổi mới đến năm 2050
Hội thảo có sự tham gia của 31 đại biểu, trong đó có 6 chuyên gia đến từ tổ chức CIRAD thuộc dự án FORSEA, các chuyên gia giàu kinh nghiệm trong ngành cao su, giảng viên Trường Đại học Nông Lâm TP. Hồ Chí Minh, đại diện Công ty CP Cao su Đồng Phú cùng các cán bộ quản lý, nghiên cứu viên thuộc Viện Nghiên cứu Cao su Việt Nam và các đơn vị trực thuộc. Phát biểu khai mạc, TS. Trần Ánh Pha – Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Cao su Việt Nam, Điều phối viên Dự án FORSEA tại Việt Nam – nhấn mạnh ngành cao su đang phải đối mặt với nhiều thách thức ngày càng rõ nét, đặc biệt là biến đổi khí hậu, sự gia tăng của các hiện tượng thời tiết cực đoan và nguy cơ thiếu hụt lao động khai thác. Vì vậy, Hội thảo không chỉ nhằm nhận diện rủi ro mà còn cùng đánh giá các giải pháp đổi mới về giống, kỹ thuật canh tác, hệ thống khai thác, cơ giới hóa, nông lâm kết hợp, hệ thống thông tin và tổ chức lao động trong những bối cảnh phát triển khác nhau.
Nội dung Hội thảo được xây dựng trên nền tảng kết quả của hai hội thảo dự báo do Dự án FORSEA tổ chức tại TP. Vũng Tàu trong năm 2025. Tại đây, 17 chuyên gia và cán bộ có kinh nghiệm trong các lĩnh vực kỹ thuật, công đoàn, quản trị nguồn nhân lực, quản lý và nghiên cứu đã cùng xây dựng tám kịch bản về tương lai của lao động và ngành cao su Việt Nam dưới sự điều phối của chuyên gia CIRAD gồm TS. Raphaëlle Ducrot và sự hỗ trợ của TS. Robin Bourgeois. Tám kịch bản này cung cấp những bối cảnh tương lai khác nhau về thị trường, tổ chức sản xuất, nguồn lao động, công nghệ và chính sách. Kết hợp với các kịch bản khí hậu, đây là cơ sở để đại biểu đánh giá mức độ phù hợp, tính khả thi và khả năng chống chịu của từng giải pháp đổi mới đối với ngành cao su Việt Nam đến năm 2050.
Hướng tới ngành cao su thích ứng và bền vững hơn
Hội thảo được tổ chức theo phương pháp có sự tham gia, khuyến khích sự trao đổi giữa chuyên gia, nhà quản lý, cán bộ nghiên cứu và đại diện đơn vị sản xuất. Các đại biểu được chia thành bốn nhóm, với sự hỗ trợ của điều phối viên CIRAD và điều phối viên Việt Nam. Thông qua phương pháp World Café, các nhóm trao đổi, thảo luận để làm rõ nội dung của từng biện pháp cải tiến/đổi mới và xem xét giải pháp có thực sự mới, xem xét tính khả thi trong điều kiện sản xuất cao su tại Việt Nam.
Một nội dung nổi bật của Hội thảo là hoạt động “Bánh xe tương lai” (Future Wheels). Mỗi nhóm lựa chọn một giải pháp đổi mới quan trọng, sau đó phân tích chuỗi tác động mà giải pháp có thể tạo ra đối với hệ thống sản xuất cao su. Quá trình phân tích đồng thời xem xét tác động tích cực, tác động tiêu cực, hệ quả ngoài dự kiến, nhóm đối tượng chịu ảnh hưởng và những biện pháp cần thực hiện để giảm thiểu rủi ro. Cách tiếp cận này giúp các khách mời tham dự nhìn nhận mỗi đổi mới như một phần của hệ thống có nhiều mối liên hệ, thay vì chỉ đánh giá riêng lẻ một công nghệ hoặc biện pháp kỹ thuật. Qua đó, những lợi ích ngắn hạn, rủi ro tiềm ẩn và điều kiện cần thiết để áp dụng giải pháp được nhận diện đầy đủ hơn.
Bên cạnh những thách thức, Hội thảo cũng chỉ ra nhiều cơ hội để ngành cao su đẩy mạnh đổi mới, tăng cường năng lực thích ứng và phát triển các mô hình sản xuất bền vững hơn. Không có một giải pháp riêng lẻ phù hợp với mọi bối cảnh; thay vào đó, ngành cần lựa chọn và kết hợp linh hoạt các giải pháp về giống, canh tác, khai thác, cơ giới hóa, quản lý thông tin và tổ chức lao động. Các ý kiến, kết quả đánh giá và đề xuất được ghi nhận tại Hội thảo sẽ là nguồn thông tin quan trọng phục vụ các hoạt động nghiên cứu tiếp theo của Dự án FORSEA, đồng thời hỗ trợ xây dựng chiến lược, lập kế hoạch sản xuất và đưa ra các quyết định thích ứng cho ngành cao su Việt Nam.
Phát biểu tổng kết Hội thảo, TS. Eric Gohet – Điều phối viên Dự án FORSEA, Đồng điều phối viên Hợp phần 4 – nhấn mạnh rằng để ngành cao su có thể chủ động ứng phó với những biến động trong tương lai. Những giải pháp phù hợp cần được nhận diện, đánh giá, thử nghiệm và từng bước hoàn thiện ngay từ hôm nay. Theo ông, Dự án FORSEA đóng vai trò kết nối nghiên cứu với thực tiễn, tạo điều kiện để các bên cùng dự báo rủi ro, xem xét các lựa chọn đổi mới và xây dựng những phương án thích ứng có cơ sở khoa học, phù hợp với điều kiện của ngành cao su Việt Nam và khu vực Đông Nam Á.

Ngọc Giàu, nguồn: https://news.vrg.vn/tin-dac-biet/doi-moi-de-nganh-cao-su-thich-ung-bien-doi-khi-hau/, ngày 22/7/2026 (TN trích dẫn) 



Quay về

THÔNG TIN LIÊN QUAN

Xem tất cả >>